De gevangenis van Haren, de grootste penitentiaire inrichting van België, kampt met een substantieel tekort aan personeel en aanzienlijke overbevolking. Volgens berichtgeving van BRUZZ zijn van de beoogde 795 functies slechts 702 ingevuld, wat neerkomt op een tekort van 93 medewerkers. Gelijktijdig verblijven er bijna 1.500 gedetineerden in een instelling die officieel ruimte biedt aan 1.129 personen.
Wat speelt er?
De combinatie van te weinig cipiers en een te hoge bezetting stelt de operationele werking van de gevangenis onder grote druk. Door de overbevolking ontstaan praktische problemen: sommige gedetineerden slapen tijdelijk op de grond. Dat vergroot de werklast voor het aanwezige personeel en verhoogt de kans op incidenten.
"Volgens ex-directeur Jurgen Van Poecke zijn in werkelijkheid meer dan honderd extra aanwervingen nodig."
De zorg richt zich niet alleen op veiligheid tijdens de dagelijkse bedrijfsvoering. De aanwezige medewerkers zijn ook verantwoordelijk voor begeleiding en de voorbereiding van gedetineerden op hun terugkeer in de samenleving. Een structureel tekort ondermijnt die re-integratieopdracht.
Beleidsmaatregelen en knelpunten
De Federale Overheidsdienst (FOD) Justitie probeert het personeelstekort aan te pakken met wervingsinitiatieven en promotievideo's. Toch blijven veel functies openstaan: op dit moment zijn er tientallen vacatures voor detentiebegeleiders en veiligheidsassistenten. Nieuwe medewerkers doorlopen eerst een opleiding van ongeveer een jaar voordat zij volledig inzetbaar zijn, waardoor de oplossing op korte termijn beperkt is.
- Officiële capaciteit: 1.129 plaatsen
- Huidige bezetting: bijna 1.500 gedetineerden
- Aantal beoogde functies: 795
- Momenteel ingevuld: 702 functies (tekort 93)
Risico's en consequenties
De combinatie van overbevolking en personeelsgebrek vergroot de kans op geweld, gezondheidsrisico's en verslechtering van leefomstandigheden. In het verleden leidden soortgelijke omstandigheden in Belgische gevangenissen al tot incidenten; de huidige situatie kan de druk op personeel en gedetineerden verder doen toenemen. Bovendien kan de beperkte capaciteit van begeleiding en opleiding het recidiverisico op de lange termijn verhogen.
| Kenmerk | Cijfer |
|---|---|
| Officiële capaciteit | 1.129 |
| Huidige bezetting | ~1.500 |
| Beoogde functies | 795 |
| Ingevuld | 702 |
Het structureel oplossen van de problemen zal tijd vergen: naast het aanwerven van extra personeel is ook het uitbreiden van capaciteit en het verbeteren van werkomstandigheden relevant. Voorlopig blijft Haren een voorbeeld van de uitdagingen waarvoor Europese gevangenissystemen kunnen komen te staan wanneer personeelsplanning en bezettingsdruk uit balans raken.
