De aanhoudende droogte in Nederland drukt zwaar op veel landbouwbedrijven: graslanden verdrogen en gewassen hebben het moeilijk, temeer nu beregenen vanuit oppervlaktewater op veel plaatsen niet meer is toegestaan. Een opvallende uitzondering zijn de wijnboeren in Gelderland. Daar oogt het seizoen uitzonderlijk sterk, met gezonde bladzetting en volle trossen.
Wijnstok houdt van droog
Bij wijngaard Domein Hof te Dieren is de opluchting tastbaar. De eigenaar ziet een wijngaard die profiteert van het weertype van dit jaar. Volgens hem gedijen druiven bij beperkte vochtinvoer: langdurig droog weer pakt gunstig uit voor de planten. Juni bracht wel enkele nattere momenten, maar in de breedte was de periode opvallend droog. Ook de zon in mei zette de toon: de ranken liepen vroeg en krachtig uit, met veel groen.
“Druivenplanten kunnen niet goed tegen vocht. Dit jaar was het over het geheel heel droog. Dat is gewoon heel erg gunstig voor de planten.”
Dat beeld komt uit meerdere hoeken van de provincie terug. Een wijnbouwer uit Elst spreekt van een vrijwel hoorbare groeispurt op rivierklei. Op de zandgronden in het oosten worden vergelijkbare ervaringen gemeld: ook daar staan de stokken er opvallend goed bij.
Groeivoorsprong levert werkdruk op
Het sterke groeiseizoen heeft een keerzijde: meer arbeid in lastige omstandigheden. Door de snelle groei moeten telers intensief bijsnoeien en blad wegnemen om het microklimaat tussen de rijen open te houden. Dat werk gebeurt vaak waar nauwelijks wind staat, onder hoge temperaturen en pal in de zon.
“Omdat alles volop groeit, hebben we veel werk met bijsnoeien en blad verwijderen. Tussen de rijen staat vaak geen zuchtje wind. We werken in de volle zon; dat is pittig.”
Contrast met andere teelten
De gemengde balans van dit weerseizoen is scherp. Waar druivenstokken baat hebben bij droogte, kampen graslanden en akkers met verdroging. De huidige beperkingen op beregenen uit sloten en vaarten vergroten dat contrast: waar wijnstokken naar verhouding sobere waterbehoeften hebben, vragen andere teelten om structureel meer aanvoer. Het resultaat: een gunstig wijngaardjaar, terwijl elders de druk op opbrengsten en kwaliteit groeit.
Wat werkt voor de wijngaard in 2026
| Factor | Situatie | Effect op druiven |
|---|---|---|
| Neerslag | Overwegend droog jaar; juni iets natter | Gunstig voor de planten |
| Zonne-uren in mei | Zonnig | Krachtige bladgroei, vroege ontwikkeling |
| Bodem | Rivierklei (Elst) én zandgronden (oost) | Beide doen het goed |
| Werkcondities | Weinig wind tussen rijen; hitte | Veel snoei- en bladhouding, fysiek zwaar |
Veilig en verstandig werken in de hitte
Voor iedereen die in de buitenlucht werkt – van wijnbouwer tot loonwerker – vragen deze omstandigheden om extra voorzichtigheid. De combinatie van felle zon, stilstaande lucht en oplopende middagtemperaturen maakt inspanning zwaarder. Praktische voorzorgen helpen om het tempo vol te houden zonder onnodige risico’s.
- Plan het zwaarste werk zo veel mogelijk in de koelere uren van de ochtend.
- Neem regelmatige pauzes in de schaduw en drink voldoende water.
- Draag luchtige, bedekkende kleding en bescherm hoofd en nek tegen direct zonlicht.
Vooruitblik
Voor de wijnstokken is het weertype tot nu toe uitstekend: weinig vocht, voldoende zon en krachtige bladopbouw. In de tweede helft van het seizoen zijn doorgaans opnieuw zonne-uren cruciaal om de rijping af te maken. Blijft het overwegend droog met af en toe wat regen, dan ligt een solide oogst binnen bereik. Voor andere teelten blijft de druk hoog zolang neerslag uitblijft en beregeningsopties beperkt zijn. Het contrast binnen de landbouw onderstreept hoe bepalend het huidige weerbeeld is – en hoe verschillend de effecten per gewas kunnen uitpakken.
Wijnboeren kijken intussen met gematigd optimisme vooruit. Het werk is intensief, maar de stokken staan er sterk bij. Of, zoals een teler het samenvatte:
“Het is een feest om naar te kijken.”
