Jens Spahn, fractieleider van de CDU/CSU, en zijn echtgenoot Daniel Funke zijn in de Verenigde Staten ouders geworden van een zoon die via draagmoederschap ter wereld is gekomen. De aankondiging heeft met name in Duitsland geleid tot stevige kritiek, omdat draagmoederschap in Duitsland verboden is en Spahn zich in het verleden zelf tegen versoepeling keerde.
Wat is er bekend?
Spahn deelde via een interview met Bild dat he samen met zijn partner ouder is geworden. Funke publiceerde daarnaast een foto met een kinderwagen en het onderschrift “Wij zijn familie”. In die berichten wordt het pasgeboren kind met name als vreugdevol nieuws gepresenteerd; Funke noemt het gezin “ons grootste geluk”. Het kind werd in de Verenigde Staten geboren, de keuze voor die locatie hangt samen met het feit dat draagmoederschap in Duitsland juridisch niet is toegestaan.
Partijstandpunt en eerdere positie
De CDU heeft zich op een congres in februari in Stuttgart opnieuw uitgesproken tegen alle vormen van draagmoederschap, ook zonder vergoeding, en verwees bij die uitspraak naar ethische en juridische bezwaren en risico’s zoals uitbuiting en gezondheidsschade. Als minister van Volksgezondheid verzette Spahn zich in 2020 tegen een voorstel van de liberale FDP om de Duitse regels te versoepelen.
Rechts- en morele kritiek
De aankondiging leidde tot kritiek van verschillende kanten:
- Janosch Dahmen (Groenen) zei dat politici die regels verdedigen moeten uitleggen waarom deze regels blijkbaar niet voor henzelf gelden.
- Hubert Hüppe, voorzitter van de seniorenafdeling van de CDU, vindt dat politici hun macht en financiële middelen niet mogen inzetten om nationale verboden te omzeilen.
- De CDU in Mecklenburg-Voor-Pommeren vroeg om het ontslag van de fractieleider; regionaal partijbestuurder Daniel Peters stelde dat Spahn moet aftreden omdat hij bewust de Duitse wet heeft overtreden.
- Carmen Wegge (SPD) wees op de financiële ongelijkheid: volgens haar ontstaat een situatie waarin alleen vermogende mensen een draagmoeder in het buitenland kunnen inschakelen.
“Elke politicus die regels verdedigt, moet duidelijk uitleggen waarom die blijkbaar niet voor hemzelf gelden.” — Janosch Dahmen (Groenen)
Politieke gevolgen en vragen
De zaak legt spanning bloot tussen persoonlijke keuzes van politici en de collectieve regelgeving die zij publiekelijk verdedigen. Binnen de CDU zijn al scherpe meningen naar voren gekomen, variërend van oproepen tot vertrek tot waarschuwingen over dubbele standaarden. Binnen de SPD bestaat de intentie om de discussie over het verbod opnieuw te openen, mede gevoed door zorgen over ongelijkheid en handhaafbaarheid van het huidige verbod.
| Aspect | Feit |
|---|---|
| Locatie geboorte | Verenigde Staten |
| CDU-standpunt (februari) | Tegen alle vormen van draagmoederschap |
| Spahns eerdere positie | Verzette zich in 2020 tegen versoepeling |
De zaak zal de komende dagen naar verwachting zowel intern binnen de CDU als in het bredere parlementaire debat verder worden uitgewerkt. Belangrijke vragen blijven hoe partijen omgaan met enerzijds persoonlijke levenskeuzes van prominente politici en anderzijds hun rol bij het formuleren en handhaven van wetgeving die voor iedereen geldt.
