Testosteron wint de laatste jaren opnieuw aandacht als behandelingsoptie voor vrouwen met verminderd seksueel verlangen, vooral na de menopauze. Nieuwe populariteit op sociale media en hernieuwde wetenschappelijke aandacht zetten het hormoon terug in de schijnwerpers, maar specialisten benadrukken dat gebruik niet zonder duidelijke indicatie hoort te zijn.
Wat weten we over effect en doelgroep?
Testosteron komt van nature zowel bij mannen als bij vrouwen voor; vrouwen hebben ongeveer één tiende van de concentratie die mannen doorgaans aanhouden. Bij vrouwen speelt het hormoon een rol in lichaamsbouw, spierkracht en in hersenbanen die betrokken zijn bij seksuele motivatie en beloning.
“We have particularly reliable data on the effects of testosterone on almost all aspects of sexual function in women.”
Deze uitspraak uit wetenschappelijk commentaar wordt onderbouwd door studies die laten zien dat lokale toediening — bijvoorbeeld in de vorm van crème of gel — het seksuele verlangen, opwinding, orgastische functie en gevoeligheid kan verhogen. Dat maakt testosteron relevant voor vrouwen die ernstige klachten ervaren.
Wie komt in aanmerking?
Deskundigen blijven terughoudend in hun aanbeveling. De beschikbare consensusadviezen adviseren testosteron uitsluitend voor postmenopauzale vrouwen met een bewezen en ernstige vermindering van seksueel verlangen, te classificeren als hypoactive sexual desire disorder (HSDD). Zonder die specifieke diagnose is het gebruik niet aangeraden.
- Effecten aangetoond: verlangen, opwinding, orgastische functie, gevoeligheid.
- Voorkeursvorm: lokale toediening (crème/gel) in de onderzochte studies.
- Aanbeveling: alleen bij postmenopauzale vrouwen met HSDD.
Risico's en beperkingen
Belangrijke waarschuwing betreft onbedoeld gebruik bij zwangerschap: testosteronsuppletie kan schadelijk zijn voor een zich ontwikkelend embryo en is daarom gevaarlijk bij zwangerschapswens of zwangerschap. Daarnaast wijzen experts erop dat de popularisering via sociale media niet gelijkstaat aan breed-klinische geschikt- of veiligheid.
| Aspect | Wat de literatuur meldt |
|---|---|
| Doelgroep | Postmenopauzale vrouwen met HSDD |
| Toediening | Crème/gel in onderzoeken het meest gebruikt |
| Bewezen voordelen | Verlangen, opwinding, orgasme, gevoeligheid |
Voor Nederlandse patiënten en zorgverleners betekent dit: wees kritisch op claims buiten de medische context en laat behandeling afhangen van gedegen diagnostiek en een afgewogen risico‑winstanalyse. De heropleving van hormoontherapie biedt kansen, maar ook noodzaak voor duidelijkere richtlijnen, monitoring en voorlichting zodat vrouwen weloverwogen keuzes kunnen maken.
