De rechtbank in Almelo heeft besloten dat het strafproces tegen fabrieksbedrijf Eternit verder kan lopen en wijst het verzoek af om de kwestie eerst aan de Hoge Raad voor te leggen. De zaak betreft strafrechtelijke aantijgingen rondom drie sterfgevallen die het Openbaar Ministerie toeschrijft aan asbestblootstelling bij de Goorse produktievestiging.
Rechtsstandpunt over verjaring
De verdediging van Eternit had gevraagd om de hoogste rechter de mogelijke verjaringsvraag te laten beoordelen voordat de behandeling van de zaak in Almelo voortgang krijgt. Zij voerden aan dat bij de betrokken slachtoffers het moment van de vergiftiging moeilijk vast te stellen zou zijn, en dat de sterfgevallen lang geleden plaatsvonden.
De rechtbank oordeelt anders: door wijzigingen in de wetgeving is de verjaringstermijn voor doodslag meerdere malen verlengd en geldt op dit moment dat doodslag niet langer verjaart. Op basis daarvan ziet de rechtbank geen reden om de behandeling te schorsen of de Hoge Raad vooraf te laten beslissen.
Voortzetting van het proces
Als gevolg van de uitspraak gaat de zaak door met een regiezitting in de rechtbank in Almelo. Tijdens die zitting kunnen zowel het Openbaar Ministerie als de verdediging aangeven welke aanvullende onderzoeken of verklaringen nog gewenst zijn voordat de inhoudelijke behandeling vordert.
Reagerende partijen
De advocaat van Eternit liet weten moeite te hebben met de beslissing en gaf aan dat de verdediging tijdens een eerdere zitting een gedetailleerde toelichting op de wetsgeschiedenis heeft gegeven. Aan de andere kant reageerde oud-Eerste Kamerlid en bestuurslid van het Comité Asbestslachtoffers, Bob Ruers, positief op het vonnis.
"We hebben al in oktober 2019 aangifte gedaan"
- Het Openbaar Ministerie brengt aanklachten voor drie overlijdensgevallen;
- De gebeurtenissen betreffen sterfgevallen uit verschillende jaren, waarvan één persoon al in 1946 bij Eternit in dienst trad;
- De rechtbank ziet geen beletsel om verder te procederen, mede vanwege wijzigingen in verjaringstermijnen.
Context en gevolgen
De beslissing betekent dat de inhoudelijke behandeling in de rechtbank doorgaat en dat mogelijk een juridische toets op de aansprakelijkheid en strafbaarheid van de fabriek kan volgen. Voor slachtoffers en nabestaanden is dit een belangrijke stap richting beantwoording van vragen over oorzakelijkheid en verantwoordelijkheid. Tegelijkertijd krijgt de discussie over verjaring en de toepassing van veranderde strafrechtelijke termijnen in praktische zin meer duidelijkheid wanneer de zaak verder wordt behandeld.
| Element | Stand |
|---|---|
| Locatie procedure | Rechtbank Almelo |
| Betrokken gevallen | 3 sterfgevallen |
| Verzoek verdediging | Doorverwijzing naar Hoge Raad |
| Uitspraak rechtbank | Verzoek afgewezen; zaak gaat door |
De strafzaak blijft daarmee in de reguliere rechtsgang; tijdens komende zittingen zal duidelijker worden welke bewijsvoering en getuigenissen centraal komen te staan. Voorlopig vormt de uitspraak een bevestiging dat de rechtbank de materiële behandeling van de aanklachten niet op voorhand wil blokkeren vanwege verjaringsargumenten.
