De bus naar het ziekenhuis, een ritje naar de markt: voor veel ouderen zijn het vaste routes. Juist daarover groeit de onzekerheid. In nog geen anderhalve week tijd is een petitie voor behoud van de 65-pluskorting in bus, tram en metro 40.000 keer ondertekend. De Seniorencoalitie – een samenwerkingsverband van verschillende ouderenorganisaties en de politieke partij 50PLUS – wil voorkomen dat de landelijke korting verdwijnt zonder een helder alternatief.
Snelle groei aan steun
De petitie staat sinds 10 juli online en werd volgens de initiatiefnemers in korte tijd massaal gevonden. De kern van hun oproep: stop niet met de landelijke korting zonder een uniforme opvolger. Zij willen één duidelijke, eenvoudige en landelijke regeling voor 65-plussers, zodat senioren niet verdwalen in uiteenlopende kortingssystemen en prijsniveaus per regio.
“Één duidelijke, eenvoudige en landelijke regeling voor ouderen.”
Volgens de Seniorencoalitie leidt het laten vervallen van de landelijke korting ertoe dat betaalbaarheid van het openbaar vervoer afhankelijk wordt van inkomen, digitale vaardigheden en de gemeente waar iemand woont. Het samenwerkingsverband benadrukt dat bus, tram en metro voor ouderen geen luxe zijn, maar essentieel om zelfstandig te kunnen blijven deelnemen aan het dagelijks leven.
Einde landelijke korting, lokaal maatwerk
Vaststaat dat de landelijke 65-pluskorting per 1 januari stopt. Daarna blijft er ruimte voor kortingen op lokaal of regionaal niveau. Dat betekent in de praktijk dat provincies en vervoerregio’s zelf keuzes kunnen maken. De organisaties waarschuwen voor een lappendeken: verschillende regels, verschillende kortingspercentages en uiteenlopende vereisten om voor een voordeel in aanmerking te komen. Daardoor kunnen ticketprijzen per woonplaats gaan verschillen, met alle gevolgen voor mobiliteit en portemonnee.
- Landelijke 65-pluskorting stopt per 1 januari.
- Lokale overheden kunnen wel eigen kortingsregelingen aanbieden.
- Petitie voor behoud/landelijke opvolger heeft 40.000 ondertekenaars sinds 10 juli.
Praktische drempels en ongelijkheid
Wat op het eerste gezicht een tariefwijziging lijkt, kan in de praktijk veel verder reiken. Wanneer korting afhankelijk wordt van lokale keuze en digitale aanmelding, krijgen juist ouderen met beperkte digitale vaardigheden of vaste, lage inkomens te maken met drempels. De Seniorencoalitie vreest dat dit niet alleen de betaalbaarheid raakt, maar ook de bereikbaarheid van basisvoorzieningen zoals zorg, boodschappen of sociale activiteiten. Daarbij kan onduidelijkheid ontstaan over waar welke regeling geldt, hoe die aan te vragen is en of een korting ook buiten de eigen woonplaats werkt.
De initiatiefnemers benadrukken het maatschappelijke belang van voorspelbaar en betaalbaar OV. Als ouderen minder reizen omdat het ingewikkelder of duurder wordt, kan dat gevolgen hebben voor hun zelfstandigheid en sociaal netwerk. Wie afhankelijk is van bus of tram, heeft baat bij eenduidigheid aan de balie én in de app. Een landelijke basisregeling zou die duidelijkheid kunnen bieden, stellen zij.
Signaal aan beleidsmakers
De petitie en de kritiek richten zich niet alleen op de betaalbaarheid, maar ook op de uitvoerbaarheid. Meerdere systemen naast elkaar vergen extra uitleg, controle en communicatie, wat kan leiden tot verwarring bij reizigers en druk op loketten en klantenservice. Gemeenten en regio’s die wel korting willen geven, zullen bovendien eigen voorwaarden of digitale stappen moeten inrichten. De oproep van de Seniorencoalitie is daarom om landelijke afspraken te maken, of in elk geval uniforme randvoorwaarden te hanteren.
| Gebeurtenis | Datum | Toelichting |
|---|---|---|
| Start petitie | 10 juli | Seniorencoalitie vraagt om landelijke regeling 65-plus |
| Aantal handtekeningen | 40.000 | Stand gemeld door initiatiefnemers |
| Einde landelijke korting | 1 januari | Korting stopt landelijk; lokaal kan korting blijven |
Meldpunt voor knelgevallen
Politieke partij 50PLUS opende een meldpunt waar mensen kunnen aangeven als zij door het voorgenomen einde van de landelijke korting in de problemen komen. Daarmee willen de initiatiefnemers zicht krijgen op concrete situaties waarin ouderen bijvoorbeeld een noodzakelijke reis uitstellen of afzien van een rit vanwege kosten of onduidelijke voorwaarden. De meldingen moeten het gesprek met bestuurders en vervoerders voeden.
Hoe het vervolg eruitziet, hangt af van politieke en bestuurlijke keuzes in de komende maanden. Op lokaal niveau kunnen overheden blijven kiezen voor kortingen en eigen regelingen optuigen. De Seniorencoalitie wil dat pas tot afschaffing wordt overgegaan als er een heldere landelijke oplossing ligt, om verschillen tussen gemeenten te beperken en drempels voor ouderen weg te nemen.
Voorlopig blijft de vraag voor veel 65-plussers dezelfde: wat kost een rit straks in hun bus of tram, en hoe regelen ze die korting? Zolang het antwoord per woonplaats kan verschillen, blijft de roep om eenduidigheid luid klinken – onderstreept door tienduizenden handtekeningen.