Een Nederlandse journalist verschijnt in een Spaans bericht als doelwit van een spionagecampagne die Marokkaanse diensten tot eind 2021 zouden hebben gevoerd. Het gaat om Koen Greven, voormalig correspondent in Spanje, Portugal en Marokko en tegenwoordig chef Sport bij persbureau ANP.
Ontdekking via Spaanse media
De krant meldt dat de campagne duizenden telefoonnummers omvatte; onder die gevallen waren ook enkele honderden Spaanse nummers. Volgens diezelfde publicatie behoorde het mobiele nummer van Greven tot de geselecteerde doelwitten. Of hij daadwerkelijk gehackt is, is niet bevestigd.
Reactie van de betrokken journalist
Greven zegt zich te kunnen voorstellen waarom zijn nummer op een lijst zou hebben gestaan. Tijdens zijn jaren als correspondent schreef hij onder meer over protesten in het Rifgebergte en zegt hij in het veld last te hebben gehad van Marokkaanse veiligheidsdiensten. Hij herinnert zich verzoeken om het land te verlaten en ervoer regelmatig toezicht.
"Ik ben wel eens door de veiligheidsdienst verzocht het land te verlaten"
Werkwijze en gebruikte software
De Spaanse berichtgeving stelt dat de gebruikte spionnagesoftware afkomstig was van een Israëlische leverancier en vaak wordt aangeduid met de naam Pegasus. De publicatie noteert dat ongeveer 250 Spaanse telefoonnummers deel uitmaakten van de gevallen die de krant onderzocht — volgens de bron slechts een deel van het totaal.
Wat staat vast en wat niet
- Vast: Koen Greven was correspondent in Spanje, Portugal en Marokko en werkt nu bij ANP als chef Sport.
- Vast: Spaanse media schrijven dat Marokko tot eind 2021 een spionagecampagne voerde en dat Pegasus daarbij werd genoemd.
- Onzeker: of het specifieke nummer van Greven daadwerkelijk is gehackt; Greven zegt dat hij dat niet weet en dat hij het betreffende Spaanse nummer niet meer in bezit heeft.
Context en mogelijke gevolgen
Dergelijke onthullingen leggen spanningslijnen bloot tussen journalisten en buitenlandse veiligheidsdiensten. Voor betrokkenen kan dit betekenen dat zij zichzelf opnieuw beoordelen op digitale veiligheid en omgang met bronnen. Voor nieuwsorganisaties is het een aanleiding om hun beveiligingsprotocollen tegen het licht te houden en medewerkers te informeren over risico’s bij verslaggeving in gevoelige gebieden.
| Feit | Bekend |
|---|---|
| Betrokken journalist | Koen Greven (voormalig correspondent, nu ANP) |
| Genoemde software | Pegasus (Israëlische makelij volgens Spaanse berichtgeving) |
| Aantal Spaanse telefoonnummers genoemd | ~250 (deel van grotere campagne) |
Greven zelf geeft aan geen stappen te ondernemen op dit moment. De zaak roept echter vragen op over de mate van toezicht op journalisten in het buitenland en over de verantwoordelijkheid van staten bij het gebruik van spionagetools. Journalisten en redacties zullen deze melding ongetwijfeld gebruiken om hun eigen digitale weerbaarheid te beoordelen.
