Gemeenten in Nederland verzamelden in 2025 in totaal 8,1 miljard kilogram huishoudelijk afval, wat neerkomt op gemiddeld 449 kilogram per inwoner. Dat is een daling van 6 kilogram ten opzichte van 2024, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van voorlopige cijfers. De afname hangt vooral samen met minder ingezameld gft‑afval (groente-, fruit‑ en tuinafval).
Zuid-Holland opvallend bovenaan bij restafval
Restafval blijft de grootste afvalstroom: gemeenten haalden in 2025 gemiddeld 179 kilogram restafval per inwoner op, nagenoeg gelijk aan het jaar daarvoor. Binnen de provincies springt Zuid-Holland er uit met 232 kilogram per inwoner restafval — het hoogste cijfer in het land. Ter vergelijking: in Overijssel werd het minste restafval ingezameld, 112 kilogram per inwoner.
Gft-afval neemt af; Zuid-Holland noteert het laagst
De hoeveelheid gft die gemeenten ophaalden daalde met ruim 5 kilogram tot 87 kilogram per inwoner in 2025. Ook bij grof tuinafval is een lichte daling zichtbaar (van 24 naar 22 kg). In provinciale cijfers blijkt dat Zuid-Holland met 53 kilogram gft per inwoner het laagste niveau kent, terwijl Drenthe en Overijssel aan de bovenkant van de schaal staan.
- Totale huishoudelijke inzameling (2025): 8,1 miljard kg
- Gemiddeld per inwoner: 449 kg (‑6 kg t.o.v. 2024)
- Restafval (landelijk): 179 kg per inwoner
- Gft-afval (landelijk): 87 kg per inwoner
Wat betekent dit voor gemeenten en bewoners?
Voor lokale besturen in Zuid-Holland zijn de cijfers relevant voor beleidskeuzes rond afvalscheiding en afvalstoffenheffing. Een hoger aandeel restafval kan duiden op minder gescheiden inzameling van organisch materiaal en papier, of op verschillen in inzamelsystemen (bijvoorbeeld restafvalzakken versus -containers, of lokale sturingsmaatregelen). Dat Zuid-Holland relatief weinig gft inzamelt kan deels samenhangen met stedelijke woonvormen zonder tuinen, maar ook met inzamelsystematiek en bewonersgedrag.
| Afvalsoort | 2025 (kg p.p.) | 2024 (kg p.p.) |
|---|---|---|
| Restafval (landelijk) | 179 | 180 |
| Gft-afval (landelijk) | 87 | 92 |
| Oud papier en karton (landelijk) | 39 | 40 |
De CBS-cijfers zijn voorlopig en geven een eerste beeld van 2025. Lokale overheden gebruiken dergelijke data vaak om hun inzamelstrategieën te toetsen: of meer inzetten op voorlichting en scheidingsfaciliteiten, of juist sturingsmaatregelen zoals variabele afvaltarieven en inzamelwijzigingen. Voor inwoners is het een signaal om te kijken of en hoe afval gescheiden kan worden verminderd — bijvoorbeeld door beter apart te houden wat nog composteerbaar is of door papier en karton in te leveren.
De rol van klimaat en weer wordt door het CBS ook genoemd: droge periodes kunnen leiden tot minder blad- en tuinafval, en daarmee tot minder gft-inzameling. Dat verklaart deels de landelijke daling, maar verklaart niet volledig waarom Zuid-Holland relatief weinig gft aanlevert en juist veel restafval kent.
Gemeenten in Zuid-Holland krijgen met deze cijfers opnieuw stof tot nadenken over hoe zij inwoners beter kunnen ondersteunen bij afvalscheiding en welke maatregelen de grootste impact hebben op de restafvalstroom.
