Historische schepen keren terug naar de Drentse vaart
Smilde maakt zich op voor een avond vol varend erfgoed. Op 6 augustus meert een kleine vloot van naar verwachting 14 à 15 historische schepen af tussen de Polakkenbrug en de Veenhoopsbrug. Bezoekers kunnen van 16.00 tot 21.00 uur langs de kade struinen, met schippers in de buurt om vragen te beantwoorden en verhalen te delen over leven en werk aan boord.
De organisatie is in handen van de Historische Vereniging De Smilde. Voorzitter Folkert Friso schetst de aankomst:
„Vanaf 14.00 uur komen de schepen aan vanaf Appelscha. Welke schepen precies komen weet ik niet exact, ik denk van alles wat.”Volgens Friso is in elk geval de komst bevestigd van de Anna Magrietha, een meer dan 100 jaar oud vrachtschip dat oorspronkelijk is gebouwd voor de Drentse turfvaart. De optocht sluit daarmee nadrukkelijk aan bij het regionale verleden van kanalen, turfschuiten en binnenvaart.
Programma aan wal: muziek en landbouwhistorie
De kade krijgt een eigentijdse aankleding met een foodtruck. Aan de Tramweg wordt bovendien een rij antieke tractoren en andere historische landbouwvoertuigen opgesteld. Daarmee biedt het evenement niet alleen scheepvaartnostalgie, maar ook een blik op de landbouwmechanisatie die het Drentse landschap decennialang bepaalde.
Voor de muzikale noot zorgt het koor de Smelthezangers. Zij treden tweemaal op: om 19.00 uur en rond 20.00 uur. Friso stelt dat de samenstelling van de vloot afwisselend zal zijn. Over de mogelijke komst van een parlevinker — de historische varende kruidenierszaak — kan hij nog niets bevestigen, maar de variatie aan scheepstypen belooft volgens hem hoe dan ook een bijzonder aanzicht. Of, zoals hij het verwoordt:
„Of er 6 augustus wederom een parlevinker tussen zit weet ik niet, maar dat het een bijzondere rij schepen wordt is zeker.”
Wat bezoekers kunnen verwachten
- Schepen van dichtbij: schippers zijn aanwezig en bereid vragen te beantwoorden.
- Historisch topstuk: de komst van vrachtschip Anna Magrietha is bevestigd.
- Muziek: optredens van de Smelthezangers om 19.00 en circa 20.00 uur.
- Erfgoed op wielen: antieke tractoren en landbouwvoertuigen langs de Tramweg.
- Horeca: aanwezigheid van een foodtruck op het terrein.
Tijden en locatie in één oogopslag
| Onderdeel | Tijd | Locatie |
|---|---|---|
| Aankomst vloot vanaf Appelscha | vanaf 14.00 uur | Tussen Polakkenbrug en Veenhoopsbrug, Smilde |
| Bezoek aan schepen | 16.00–21.00 uur | Kades tussen beide bruggen |
| Optreden de Smelthezangers | 19.00 uur en rond 20.00 uur | Evenemententerrein aan de vaart |
| Expositie landbouwvoertuigen | Doorlopend tijdens het evenement | Tramweg, Smilde |
Lokale betekenis en praktische context
De bijeenkomst is de tweede editie in Smilde — een vervolg op 2024 — en wil het publiek laagdrempelig in contact brengen met de geschiedenis van de regionale binnenvaart. Waar archieven en foto’s vaak op afstand blijven, maakt een wal vol zacht stampende scheepsmotoren en teer geuren het verleden tastbaar. Gesprekken met de bemanning bieden bovendien context: van laadmethoden en vaarwegen tot het dagelijks leven aan boord.
De locatiekeuze, tussen de twee bruggen, is logisch: het biedt lang kadefront en goed zicht op aankomst en vertrek. Het slotakkoord met zang geeft de avond een dorps karakter. De aanwezigheid van landbouwvoertuigen langs de Tramweg legt een verband tussen vervoer over water en agrarische bedrijvigheid — twee pijlers onder de ontwikkeling van de streek.
Voor wie wil komen kijken, zijn de vensters duidelijk: de eerste rondjes langs de kade zijn vanaf eind middag het rustigst; de topdrukte valt te verwachten rondom de optredens. De organisatie geeft aan dat een definitieve scheepslijst ontbreekt, omdat de instroom via de Turfdagen in Appelscha loopt. Dat maakt de stoet minder voorspelbaar, maar ook verrassend: van kleine motorschepen tot grotere vrachtschepen, „van alles wat”, aldus Friso.
De Historische Vereniging De Smilde benadrukt vooral de ontmoeting: even aan boord stappen, een praatje maken met de schipper, zien hoe lieren, luiken en roef er van dichtbij uitzien. Met de bevestiging van de Anna Magrietha als ijkpunt en ruimte voor spontane aanvullingen hoopt de organisatie opnieuw een breed publiek te trekken, van liefhebbers tot toevallige voorbijgangers.
